Samsara i Nirwana

Pojêcie nirwany by³o czêsto mylnie t³umaczone przez jêzykoznawców jako „wielkie wyga¶niêcie”. Jednak jego w³a¶ciwe znaczenie staje siê zrozumia³e dopiero w po³±czeniu z jego przeciwieñstwem – samsar± - cyklem uwarunkowanych i pe³nych cierpienia stanów umys³u.

W buddyzmie Therawady nirwana do¶wiadczana jest jako stan ca³kowitego spokoju, wzglêdnie jako stan wolny od cierpienia. Zgodnie z tym pogl±dem, aby do¶wiadczyæ tego stanu, trzeba odci±æ wszystkie wiêzy, które wi±¿± nas z samsar±. Z tego powodu wszystkie medytacje maj± na celu usuniêcie przyczyn ponownych narodzin.
To z kolei, dla praktykuj±cych buddyzm Wiekiej Drogi, oznacza jedynie ma³e urzeczywistnienie. Uwa¿aj± bowiem, ¿e samo do¶wiadczenie niczym niezak³óconego spokoju umys³u jest tylko pewnym etapem na ¶cie¿ce lub wrêcz ¶lep± uliczk±. Przy pomocy odpowiednich metod d±¿± do rozwiniêcia wszystkich o¶wieconych w³a¶ciwo¶ci umys³u: oprócz równowagi umys³u tak¿e rado¶ci, mi³o¶ci i wspó³czucia, jako nieograniczonych i niezmiennych w³a¶ciwo¶ci umys³u wszystkich czuj±cych istot (du¿a nirwana). W tym celu, praktykuj±cy Wielk± Drogê otwieraj± siê na wszystkie czuj±ce istoty w cyklu egzystencji (samsarze). Z³o¿enie obietnicy Bodhisattwy jest wyra¿eniem ¿yczenia, odradzania siê dopóty, dopóki wszystkie czuj±ce istoty nie zostan± wyzwolone od cierpienia.

Natomiast praktykuj±cy buddyzm Diamentowej Drogi koncentruj± siê podczas medytacji na stanie Buddy – jako na zwierciadle w³asnego umys³u. Identyfikacja ze swoimi o¶wieconymi w³a¶ciwo¶ciami daje im si³ê do pokonania wszystkich etapów ¶cie¿ki prowadz±cej do wyzwolenia i o¶wiecenia, w ci±gu jednego tylko ¿ycia. Tak¿e po medytacji, w ¿yciu codziennym staraj± siê odkrywaæ we wszystkich czuj±cych istotach potencja³ buddy. Budda Siakjamuni wyja¶ni³ nierozdzielno¶æ samsary i nirwany z najwy¿szego filozoficznego punktu widzenia. Zgodnie z tym, z psychologicznego punktu widzenia, ka¿da istota, zanim osi±gnie o¶wiecenie, prze¿ywa na skutek fa³szywych za³o¿eñ sen o uwarunkowanym ¶wiecie, postrzegaj±c go jako w³asne ¿ycie (por. „Trzy rodzaje cierpienia”).

Je¶li zamiast tego uda jej siê rozpoznaæ niezmienny stan prawdy umys³u jako nieograniczon± przestrzeñ, do¶wiadczaæ bêdzie swobodnej, pe³nej rado¶ci gry energii, a ¶wiat, który obecnie prze¿ywa, stanie siê g³êbokim, pe³nym znaczenia do¶wiadczeniem „czystej krainy”.

Zarówno Wielka Droga jak i Diamentowa Droga opisuj± ma³± nirwanê jako stan pe³en spokoju, któremu towarzyszy uwolnienie od kurczowego trzymania siê wyobra¿enia o prawdziwie istniej±cym „Ja”. Rozpuszczenie tej iluzji prowadzi równocze¶nie do usuniêcia zas³on umys³u w postaci przeszkadzaj±cych uczuæ. Do¶wiadczenie to powoduje rozwiniêcie odwagi i zaufania, ¿e jest siê w stanie pokonaæ wszystkie uprzedzenia i fa³szywe koncepcje. Po usuniêciu wszystkich zaciemnieñ umys³u, poprzez trening medytacji, pojawia siê m±dro¶æ buddy -ponadczasowa esencja umys³u, bez pocz±tku i koñca, bez ¶rodka i bez granic.
W tej wielkiej, doskona³ej nirwanie umys³ manifestuje swoj± moc spontanicznie wyra¿aj±c swoj± o¶wiecon± aktywno¶æ.

Tematy powi±zane:
Natura Buddy
O¶wiecenie
Karma - przyczyna i skutek
Dzia³ania po¿yteczne i szkodliwe
Ponowne narodziny